Κέρος, το ιερό νησί

Κέρος

Η ακατοίκητη και βραχώδης Κέρος, ενάμισι ναυτικό μίλι νοτιοανατολικά από το Κουφονήσι, είναι ένας από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς χώρους των Κυκλάδων. Ονομαζόταν Κάρος, ή Κέρεια, ή Κερία. Έχει επιφάνεια 15 τ.χλμ, μήκος 7 χλμ και πλάτος 5 χλμ. Το υψηλότερο σημείο βρίσκεται στα 432 μέτρα. Στην αρχαιότητα η βορειοδυτική ακτή ήταν ενωμένη με το νησάκι Δασκαλειό, σε απόσταση 50 μ. Στον όρμο ανάμεσά τους βρισκόταν ο κύριος οικισμός, βυθισμένος σήμερα στο μεγαλύτερο τμήμα του.

Οι ανασκαφές έφεραν στο φως ένα κτίριο με δύο δωμάτια και ένα μεγάλο νεκροταφείο, όπου ανακαλύφθηκαν μαρμάρινα ειδώλια και αγγεία. Τα σημαντικότερα είναι δύο ειδώλια, ο αυλητής και ο αρπιστής, που βρίσκονται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας. Τα ευρήματα έδωσαν το όνομα της Κέρου στη δεύτερη και σημαντικότερη από τις τρεις περίοδο του περίφημου Κυκλαδικού Πολιτισμού (3200 – 2000 πΧ), η οποία ονομάστηκε Πολιτισμός Κέρου – Σύρου λόγω της σημασίας των ευρημάτων στα νεκροταφεία της Κέρου και της Χαλανδριανής στη Σύρο.

Η Κέρος εξακολούθησε να παίζει σημαντικό ρόλο ως ιερό νησί στη ζωή των Κυκλάδων. Ήταν μέλος της Αθηναϊκής Συμμαχίας στα κλασικά χρόνια και τον μεσαίωνα κρησφύγετο πειρατών.

Οι Μικρές Ανατολικές Κυκλάδες είναι μια ομάδα από έξι μικρά νησιά και πολλά βραχόνησα ανάμεσα στη Νάξο, την Αμοργό και την Ίο.

Βόρεια, μόνη στα ανατολικά της Νάξου, είναι η Δονούσα. Νοτιοανατολικά και νότια από τη Νάξο, δυτικά από την Αμοργό και βορειοανατολικά από την Ίο είναι το Πάνω Κουφονήσι, το Κάτω Κουφονήσι, η Κέρος, η Σχοινούσα και η Ηρακλειά. Κατοικημένα είναι η Δονούσα, το Πάνω Κουφονήσι, ή απλώς Κουφονήσι, η Σχοινούσα και η Ηρακλειά.

Τα τελευταία χρόνια έχουν ανακαλυφθεί από τον τουρισμό. Παραμένουν, όμως, μικροί παράδεισοι για ήρεμες διακοπές και φυσική ζωή. Το αυτοκίνητο είναι στις περισσότερες περιπτώσεις περιττό. Παντού μπορούμε να πάμε με τα πόδια ή με καΐκι.

Κύριο χαρακτηριστικό τους είναι οι πανέμορφες παραλίες με χρυσές αμμουδιές και γαλαζοπράσινα νερά. Οι μικροί οικισμοί διατηρούν τη λαϊκή κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική και οι κάτοικοι είναι φιλόξενοι και χαμογελαστοί. Τα ψαροκάικα φέρνουν στις ταβέρνες φρέσκα ψάρια και θαλασσινά και η κουζίνα προσφέρει τοπικές νοστιμιές με ντόπια κρέατα, ζυμαρικά και τυριά.

Οι Μικρές Ανατολικές Κυκλάδες συνδέονται με φέριμποτ με τον Πειραιά και άλλα νησιά. Το Κουφονήσι συνδέεται και με ταχύπλοο. Τοπικό δρομολόγιο συνδέει τα τέσσερα νησιά μεταξύ τους, με τη Νάξο και την Αμοργό.

Λίγα είναι γνωστά για την ιστορία τους. Αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν ότι κατοικούνταν την εποχή του περίφημου Κυκλαδικού Πολιτισμού, που άνθησε την Πρώιμη Εποχή του Χαλκού (3200 – 2000 πΧ). Ένα από τα κέντρα του ήταν η ακατοίκητη σήμερα Κέρος, όπου η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως σημαντικά ευρήματα. Τον 17ο και 18ο αιώνα, μια από τις εποχές που ανθούσε η πειρατεία στο Αιγαίο, πολλοί όρμοι των νησιών, όπως και άλλων νησιών των Κυκλάδων, ήταν κρησφύγετα πειρατών.

Ο καιρός τώρα